«Allah’tan başka taptıklarınız nerede?» Allah’a iftira ederek ileri sürdüğünüz iddialar nerede? Dünya da taptığınız tanrılarınız hani? Peygamberlerin diliyle Allah’ın gönderdiklerinden sizi alıkoyan taptıklarınız ne oldu? Zor durumdasınız, hayat elden gidiyor, sizi ölümden kurtaracak veya hakkın takdir ettiği müddeti uzatacak kimseleriniz yok. Hani sizi aldatanlar nerede? Sade ve kaçınılmaz bir cevap: «Bizi koyub kaçtılar.»

cut değildi — peygamberlerin haber verdikleri hadiseler derhal vukua geliyor, şeytana uyanların artık dönemedikleri müşahede ediliyor. Babalarına hiyle yapan şeytanın fitnesine bunlar da kapılarak cennetten kovuluyorlar. Buna mukabil, şeytanın iğvasına kulak vermeyip Allah’a itaat edenler cennete sevk ediliyorlar. Ruhlar âleminin arasından onlara: «İşlediğinize karşılık işte mirasçısı olduğunuz cennet! diye seslenilir.» Artık muhacirler kafilesi ve gurbet yolcuları saadet ülkesine yerleştirilmektedirler.

Bir taraftan yukarıda arzedilen kıssanın bölümleriyle bu bölümleri takip eden ilâve bilgiler, diğer taraftan hemen görülen kıyamet sahneleri baştan sona kadar muhteva bakımından tam bir insicam ve ahenk içinde akıp gidiyor. Âdem ile eşinin yaratılıp cennete yerleştirildikleri, şeytanın onları aldatarak kâmil kulluk mertebesinden düşürüp cennetten çıkardığı günü anlatan kıssa; meleklerin hazır bulunduğu bir sahnede, ruhlar âleminin arasında başlamış, yine meleklerin hazır bulunduğu öteki sahnede, ruhlar âleminin arasında sona ermiştir. Başlangıç sonuçla birleştirilmiş, ancak bu yolculuk dünya hayatıyla ölüm anı sahnelerini de ihtiva etmişin Başlangıç ile sonuç arasına bu sahnelerin de alınmış olması tam bir ahenk husule getirmiştir. Şimdi bu ibret verici sahneleri arzet-ıneye çalışalım.

ÖLÜM SAHNESİ

Evet, ölüm anından bahsediyorduk. Allah’a yalan ve iftira istinat edenlerin ölüm anından... Bunlar, bir takım mefkûre ve şiarların kendilerine babalarından intikal ettiğini iddia etmişler, kendi uydurdukları gelenek ve hükümlere «Allah’ın emridir bunlar» demişlerdi Allah’ın şeriatini tayin eden — peygamberlerin tebliğ ettikleri — İlâhi âyetleri yalanlamışlar, zan ve tahminleri ilmi yakîne (kesin ilme) tercih etmişlerdi. Bunlar, muayyen imtihan devreleri esnasında hisselerine düşen dünya nimetlerine ermekle kalmamış, aynı zamanda peygamberler vasıtasıyla tebliğ edilen âyetlerden de nasiplerini amlışlardı:

*17 — «Allah’a karşı yalan uydurup İftira eden ve O’nun âyetlerine yalan diyen kimseden daha zalim kim olabilir' Kitaptaki payları kendilerine erişecek olanlar onlardır. Meleklerimiz canlarını almak üzere geldiklerinde onlar: «Allahtan başka taptıklarınız. nerde?» deyince, bizi koyup kaçtılar derler. Böylece, inkarcı olduklarına kendi aleyhlerine şahitlik ederler.»

Şu anda, âyetleri yalanlıyan, Allah’a iftira edenlerin halini açıklayan sahne ile karşı karşıyayız. Bunlar ruhlarını kabz etmek üzere gelen ölüm meleklerinin sorularını cevaplandırıyorlar. Soru:

«Allah’tan başka taptıklarınız nerede?»

Allah’a iftira ederek ileri sürdüğünüz iddialar nerede? Dünya da taptığınız tanrılarınız hani? Peygamberlerin diliyle Allah’ın gönderdiklerinden sizi alıkoyan taptıklarınız ne oldu? Zor durumdasınız, hayat elden gidiyor, sizi ölümden kurtaracak veya hakkın takdir ettiği müddeti uzatacak kimseleriniz yok. Hani sizi aldatanlar nerede?

Sade ve kaçınılmaz bir cevap:

«Bizi koyub kaçtılar.»

Kayboldular. Onlar da şaşırdı herhalde. Yerlerini bilmiyoruz. Bize hiç uğramıyorlar!.. Taptıkları tanrıların selâmete çıkaramadığı kullara gerçekten yazık. Tanrıları zor durumlarında biçarelere yardım  etmiyorlar. Böylesi zor zamanlarda kullarına yardım edemeyen tanrılara da yazık doğrusu!

«Böylcce inkarcı olduklarına kendi aleyhlerine şahitlik ederler.»

Bu sûrenin âyetleri, bunların daha dünyadayken Allah'ın gazabına uğradıklarını göstermiş ve böylece kâfirliklerine biz de şahit olmuştuk.

• Baskınımıza uğradıklarında, çağrışları, “gerçekten biz zalimler İdik" demekten ibaret kalmıştır.»

♦

**

KARŞILIKLI MANZARALAR

Hayatın son anını tasvir eden sahne bitiyor ve bunu takip eden l»ir sahne haşlıyor. Bu sahnede cehennem halkını ateşler İçinde g<> itiyoruz Murada âyetler, hayatın son aniyle cehennem arasında ge

Kİ m İlil II Kuı'nıı, Cl «

r o