iman edip güzel amel işleyenler — ki biz hiçbir kimseye gücü yeteceğinden fazlasını yüklemeyiz — işte cennetlikler onlardır. Orada ebediyen kalacaklardır. 43 — Cennette altlarından ırmaklar akarken gönüllerinden kini çıkarıp atarız: Bizi buraya eriştiren Allah’a hamd olsun. Allah bizi doğru yola iletmeseydi, biz doğru yolu bulamazdık. And olsun ki, Rabbimizin peygamberleri bize gerçeği öğretmiştir, derler. Onlara: İşlediğinize karşılık işte mirasçısı olduğumuz cennet, diye seslenilir.

Zalimleri böyle cezalandırırız.» Onların altlarında cehennem ateşinden döşek var. — Ne var ki alay olsun diye — yatak tabiri kullanılıyor. Bu yatak ne yumuşak, ne de rahatlatıcıdır. Üstlerine cehennem ateşinden örtüler atılıyor!

«İşte zalimleri biz böyle cezâlandırırız»...

Kim bu zalimler? Günahkârlar, Allah’ın âyetlerini yalanlayarak O’na ortak koşanlar, yalan uydurarak Allah’a iftira edenler... Bu vasıflar Kur’an ifadesinde eş anlamlı terimlerdir.

Şimdi karşı sahneye bakalım.

42 — iman edip güzel amel işleyenler — ki biz hiçbir kimseye gücü yeteceğinden fazlasını yüklemeyiz — işte cennetlikler onlardır. Orada ebediyen kalacaklardır.

43 — Cennette altlarından ırmaklar akarken gönüllerinden kini çıkarıp atarız: Bizi buraya eriştiren Allah’a hamd olsun. Allah bizi doğru yola iletmeseydi, biz doğru yolu bulamazdık. And olsun ki, Rabbimizin peygamberleri bize gerçeği öğretmiştir, derler. Onlara: İşlediğinize karşılık işte mirasçısı olduğumuz cennet, diye seslenilir.

Bunlar îman ederek takatleri ölçüsünde iyi ameller işlemiş kimselerdir. Zaten takatlarının dışında kendilerinden bir amel beklenmemiştir. Bunlar Allah'ın izni ve rahmetiyle — varisi bulundukları— cennet nimetine kavuşanlardır. Bu sonuca ulaşmak için îman etmişler, iyi amel işlemişler, şeytana yüz vermemişler, peygamberlere uymuşlardı. Yüce Halikın emrine uyarak, ezelî ve alçak düşmanın vesvesesine kulak vermediklerinden bu nimeti hak etmişlerdi. Ancak burada ifade etmemiz gereken bir gerçek var. Takatları ölçüsünde yapmış oldukları amelleri, —Allah’ın rahmeti olmasaydı — nimete ermeleri için kâfi gelmezdi. Peygamberimiz (A.S.): «Sizden herhangi birinizi ameli cennete götürmez» demiş, Senide mi ya Resulallah? diyenlere karşı «Allahın rahmeti ve ihsanı kuşatmadıkça beni de...» buyurmuştur.6 Yüce Allah’ın bu konudaki buyrukları ile peygamberimizin verdiği haber arasında bir çatışma mevcut değildir. Peygamberimiz kendiliğinden blrşey söylemezler. Bu konu üzerinde İslâm fırkaları aralarındaki münakaşa ve ihtilafa gelince; bunlar tamamen İslâmî iyi anlamamış olmaktan ziyade şahsi kaprislerden ileri gelmiştir. Allah’ü Teâlâ insanoğlunun zayıflığını, acizliğini ve kusur işleyebileceğini çok iyi bildiği için inançla yaptığı amelleri, cennetle karşılamayı uygun bulmuş, dünyada verdiği nimetlerle iktifa etmemiştir. Zira Rabbımız rahmetle muamele etmeyi daha çok istemiş; bu bakımdan zayıf ve kusurlu olan kulların az çok gayretlerini değerlendirmiş, cömertlik ve rahmet sıfatıyla muamele ederek onlara cenneti bahşetmiştir. Yani; rahmeti ilahiye sayesinde, mü’minler amelleriyle cennet nimetine hak kuşanmışlardır.

Yalancılar, müfteriler, mücrimler, zalimler, kâfirler, Allah a ortak koşanlar cehennemde birbirlerini lânetliyorlardı. Bunlar birbirlerinin aziz dostları iken birbirlerine karşı içlerini dolduran kin ve düşmanlık devam ededursun, îman edip iyi amel işleyen müslümanlar cennette kardeşçe, dostça ve birbirlerine bağlı olarak mesut bir hayat yaşıyorlar. İçleri sevgi ve huzur doludur.

«Gönüllerinden kini çıkarıp atarız.»

Bunlar insandırlar. İnsan olarak hayatlarını sürdürdürler. Dünya hayatında aralarında öfkeyi gerektiren bir hal geçmiş olabilir. Her ne kadar bu öfkelerine galebe çalmışlar ve zararsız, hale getirmişlerse de kalplerinde az da olsa bir emarenin kalmış olması mümkündür.

Kurtubi Ahkâm-ül Kur’an adlı tefsirinde der ki:

Resulullah (A.S.) buyururlar: «Kin ve hilenin cennet kapılarındaki görünüşü develerin çöktüğü yerin görünüşü gibidir. Allah mü'minlerin kalbinden onu çıkarmıştır»... Hz. Ali buyururlar. Ben, osman, Talha ve Zühcyr’lcrin, «Gönüllerinden-kini çıkarıp atarız." Ayetinin şumulünc giren kimselerden olmamızı temenni ederim.

Cehennem balkı altlarından, üstlerinden alev almış yanarlarken cennet halkının altlarından ırmaklar akmakta üstlerinden İse hafif meltem dokunmaktadır.

«Cennette altlarından ırmaklar akarken.»

Cehennem halkı tartışma ve husumetle gün kaybetmeye Çalışırken ötekiler kendilerine verilen nimeti takdir ederek hamdü sena ederler,

«Bizi buraya eriştiren Allah’a hamd olsun. Eğer Allah bizi doğru yola iletmeseydi,biz doğru yolu bulamazdık.Andolsun ki Rabbimisin peygamberleri bize gerçeği öğretmiştir.derler.